rkm Chauchat wz. 1915
broń strzelecka
strona główna


Jednym z pierwszych ręcznych karabinów maszynowych był opracowany w latach 1903 - 1907 przez F.M. Chauchata rkm wz. 1915 (Fusil-Mitralleur Mle 15). Wprowadzony do powszechnego uzbrojenia w armii francuskiej w połowie 1916 roku, przyczynił się do uzyskania wyraźnej przewagi ogniowej piechoty francuskiej nad niemiecką. Wprowadzenie na uzbrojenie nowego rodzaju broni miało istotny wpływ na zmiany w taktyce walki piechoty.
(11kB) Broń tę nazywano również inicjałami "C. S. R. G.", które umieszczono na każdym egzemplarzu tej broni. Inicjały te pochodzą od nazwisk ludzi, którzy pracowali nad skonstruowaniem tej broni i nazwy firmy, w która je wyrabiała:
"C" - od nazwiska wynalazcy broni - Chauchat.
"S" - od nazwiska Sutter, inżyniera wytworni Hotchkiss, który broń tę udoskonalił.
"R" - od nazwiska Riberyol, kierownika wytworni.
"G" - od nazwy wytworni „Gladiator", która broń tę wyrabiała podczas wojny 1914 - 1918 r.
Pierwszymi jednostki Wojska Polskiego uzbrojonymi w tę broń były oddziały utworzonej we Francji armii gen J. Hallera. W latach dwudziestych, obok lekkich karabinów maszynowych Maxim wz. 08/15 i Bergman wz. 15, stanowiły podstawowe uzbrojenie zespołowe drużyn piechoty. W 1931r. na stanie WP znajdowało się 11.870 rkm-ów. Od 1930 broń tę zaczęto zastępować nowym ręcznym karabinem maszynowym wz. 28. W latach 1936-1937 większość broni sprzedano za granicę. W 1939r. niewielka ilość rkm wz. 15 znalazła się na uzbrojeniu niektórych Batalionów Obrony Narodowej.
Karabin działał na zasadzie długiego odrzutu lufy. Zamek ryglowany był przez obrót tłoka zaporowego, dwa umieszczone na tłoku rygle wchodziły w odpowiednie wycięcia w komorze zamkowej. W czasie strzału lufa wraz z zamkiem cofała się, odryglowanie i otwarcie zamka a także wyrzucenie łuski następowało w czasie ruchu lufy do przodu. Broń zasilana była z 20 nabojowego magazynka łukowego doczepianego od dołu. Mogła strzelać zarówno ogniem ciągłym jak i pojedynczym. Bezpiecznik pełni jednocześnie rolę przełącznika rodzaju ognia. Broń charakteryzowała się dużą żywotnością, wynikało to z małej szybkostrzelności praktycznej i teoretycznej. Była trudna w rozkładaniu, o złożonej konstrukcji, często się zacinała.
W Polsce, pewną niewielką ilość karabinów przerobiono na kaliber 7,92mm. Do tej broni stosowano magazynki od rkm-u wz. 28.
Dane techniczne:
Kaliber: 8mm
Masa broni: 8,7 kg
Długość: 1150mm
Długość lufy: 445mm
Prędkość początkowa pocisku: 630 m/s
Masa pocisku: 12,8g
Ilość naboi w magazynku: 20 szt.
(25kB)
Podczas marszu celowniczy nosi karabin maszynowy na pasie. Karabin maszynowy znajduje się w pokrowcu, celem ochrony przed kurzem i wilgocią.
Po zajęciu stanowiska wyjmuje celowniczy karabin z pokrowca, rozstawia dwójnóg i ustawia karabin w kierunku strzału, zazwyczaj na dwójnogu, wyjątkowo tylko na oparciu naturalnym.
Przy korzystaniu z okopu należy zwrócić uwagę na to, że kadłub nie powinien dotykać ziemi, inaczej bowiem mogłyby łatwo ciała obce (ziemia, piasek) wejść do wnętrza kadłuba i zanieczyścić mechanizm.
Celowniczy nastawia celownik i ładuje broń. Następnie nastawia bezpiecznik w położenie zależne od rodzaju ognia, jakiego chce użyć, a mianowicie na literę C przy ogniu strzałami pojedynczymi, a na literę M przy ogniu ciągłym.
Po wystrzelaniu ostatniego naboju z magazynka, celowniczy prawą ręką cofa rączkę zamkową do napięcia zamka, kciukiem lewej ręki wyczepia magazynek, prawą ręką wyjmuje pusty magazynek i kładzie go na pokrywce skrzynki, aby uniknąć jego zanieczyszczenia, następnie ładuje broń.
Magazynki w torbach celowniczego są ostatnim zapasem, W razie rozpoczęcia natychmiastowego ognia, celowniczy może ich użyć, musi je jednak przy najbliższej sposobności uzupełnić.


Źródło:
"Karabiny maszynowe od czasów najdawniejszych do ostatniej doby" Wł. Ostowski 1930r.