Czołg lekki Renault R -35

broń pancerna
strona główna

rysunek czołgu R35
Od chwili zakończenia I Wojny Światowej, aż do początku lat trzydziestych podstawowym czołgiem armii francuskiej był Renault FT -17. W roku 1934 dowództwo armii francuskiej wyraziło żądanie nowego czołgu lekkiego, który miał zastąpić FT - 17. Najszybciej powierzone zadanie wykonali konstruktorzy z firmy Renault. Model przez nich stworzony był oznaczony symbolem Z M (lub R-35). Po dokonaniu niezbędnych testów został on, późną jesienią 1934 r., zatwierdzony do produkcji.
Prototyp czołgu był uzbrojony w dwa karabiny maszynowe umieszczone w wieży i różnił się wieloma detalami od modeli produkowanych seryjnie. Pierwszy czołg R-35 zjechał z taśmy produkcyjnej w maju 1935 roku. Uzbrojenie wozu składało się z krótkolufowej armaty Puteau x SA 18 (L/21)[p.Renault FT -17] kal. 37 mm i karabinu maszynowego MAC 31 kal. 7,5 mm. Było ono zamontowane współosiowo w wieży. W czołgu znajdowało się 100 pocisków do armaty i 2400 naboi do karabinu maszynowego. Pociski do km. składowane były w niewielkich skrzyniach. Puste skrzynie były wrzucane do rynny zsypowej, a następnie usuwane na zewnątrz przez otwory w dnie czołgu. Późno produkowane czołgi były uzbrojone w długolufową armatę Puteaux SA 18 (U32) kal. 37 mm.
R-35 zbudowany był z elementów odlewanych połączonych ze sobą za pomocą nitów. Wieża znajdowała się po środku kadłuba i była całkowicie odlewana. Na jej górze umieszczona była kopuła, a za nią zamontowany był właz, przez który wchodził dowódca czołgu. Właz ten spełniał również role siedzenia dla dowódcy, gdy czołg nie znajdował się w boju. Wieża była prawie identyczna jak w czołgach Hotchkiss H-35 i H-39. Grubość pancerza wieży wynosiła: przód 45 mm, boki i tył 40 mm, góra 30 mm. Opancerzenie kadłuba było nieco słabsze i wynosiło: boki i tył 40 mm, przód 30 mm, spód i góra 14 mm.
Załoga czołgu składała się z dwóch żołnierzy, dowódcy i kierowcy. Siedzenie kierowcy znajdowało się w przedniej części kadłuba I było nieznacznie przesunięte poprzecznie w lewo. Był on ochraniany przez dwie pokrywy. Pierwsza (większa) Z nich otwierała się do przodu a druga do góry. Otwieranie mniejszej pokrywy odbywało się za Pomocą hydraulicznego siłownika. Stanowisko bojowe dowódcy czołgu znajdowało się w wieży. Miał on do spełnienia bardzo trudne zadanie, gdyż jednocześnie musiał wykonywać kilka czynności tj. dowodz16 czołgiem, obsługiwać uzbrojenie i obracać wieżą. W skomplikowanych sytuacjach równo, czesne wykonywanie tych czynności było prawie nie możliwe. Pierwsze modele R-35 nie były wyposażone w radiostacje. Zostało ono zamontowane dopiero w późniejszych wersjach. Radiostacja znajdowała się w wieży i musiał także obsługiwać je dowódca wozu.
Czołg R-35 napędzany był silnikiem Renault. silnik był umieszczony w osobnej komorze odgrodzonej od części bojowej, Renault miał pojemność skokową 5880 cm2. Był to gaźnikowy silnik czterocylindrowy, rzędowy o czterosuwowym cyklu pracy. Chłodzony był cieczą. uzyskiwał on moc maksymalną 82 KM przy 2200 obr/min. Pozwalała ona na uzyskanie prędkości maksymalnej 20 km/h po drodze I 14 km/h w terenie. Silnik ten zużywał 120 litrów paliwa na przejechanie 100 km po drodze I 212 litrów na przejechanie 100 km w terenie. Zbiornik paliwa o pojemności 170 litrów znajdował się w tylnej prawej części kadłuba. Od przedziału bojowego oddzielała go ognioodporna przegroda. Paliwa zawartego w zbiorniku wystarczało na przejechanie 140 km po drodze I 80 km w terenie.
Zawieszenie czołgu składało się z pięciu kół zakończonych gumowych obrzeżam (z każdej strony). Pierwsze koło montowane było niezależnie, a cztery następne tworzyły dwa wózki. Były one zawieszone na wahaczach. Gąsienica zbudowana była ze stalowych płytek. Opierała się ona na trzech rolkach biegu powrotnego. Ząbkowane koło napędowe znajdowało się z przodu, a napinające w tylnej. Większość czołgów z tylu miała montowany tzw. ogon, który umożliwiał pokonywanie większych przeszkód.
Na początku 1940 roku weszła do produkcji zmodernizowana wersja czołgu R-35 - R40. W wozie tym zmieniono całkowicie zawieszenie. Składało się ono z sześciu par kół bieżnych zakończonych gumowym obrzeżem. koła napędowego na przedzie, koła napinającego na tyle oraz czterech rolek biegu powrotnego. Zawieszenie to specjalnie opracowano dla nowych typów czołgów średnich. Było ono znacznie lepsze od poprzednio stosowanego zawieszenia typu Renault.
 Uzbrojenie czołgu R-40 składało się z armaty SA .ka1. 37mm i karabinu maszynowego MAC kal. 7 ,5 mm.
Do czołgu Renault R-35, można było zamontować urządzenia specjalne przy pomocy których mógł on wykonywać różnego rodzaju zadania bojowe. Jednym z tych urządzeń był trał przeciwminowy. Czołg ten był również wykorzystywany jako wóz remontowy i do ściągania z pola walki uszkodzonych jednostek. R-35 był używany do prowadzenia robót saperskich (dostarczał oddziałom budującym okopy faszynę). W modelu tym zastosowana została rama, która biegła od przodu kadłuba ponad wieżyczką do tyłu. Rama ta przytrzymywała wiązki faszyny, które następnie podawano do okopów.
Do maja 1940 roku wyprodukowano około 1800 czołgów R-35 I w chwili napaści Niemiec na Francji, był on najczęściej spotykanym wozem w armii francuskiej. W dniu rozpoczęcia kampanii na zachodzie na linii frontu znajdowało się 945 czołgów R-35 i R40 gotowych do walki. Wśród nich 810 było przydzielonych do wspierania poszczególnych dywizji piechoty a 135 należało do 4 DCR (Division Cuirassee de Reserve). Rolą bojową tego czołgu było wspieranie piechoty w trakcie obrony i ataku. Zastosowane w nim działko Putenaux nadawało się głównie do rażenia siły żywej przeciwnika i zwalczania gniazd broni maszynowej. Zbyt mała prędkość maksymalna sprawiła, te wóz ten nie mógł odegrał żadnej roli strategicznej. W trakcie walki okazało się, te nie mógł on podjąć równorzędnej walki z wozami niemieckimi. Mała prędkość początkowa pocisku sprawiła, że przebijał on pancerz czołgów PzKpfw I-II  z niewielkich odległości. Z drugiej strony czołg ten był skutecznie zwalczany przez PzKpfw III i PzKpfw IV.
Renault R-35 był eksportowany do wielu krajów m.in. Polski, Rumunii, Jugosławii Turcji. W roku 1938 Armia Polska kupiła kilka sztuk R-35, które zostały poddane testom. W kwietniu 1939 r. w oblicz u narastającego konfliktu z Niemcami dokonano zakupu 100 czołgów. Pierwszy transport R-35 dotarł do naszego kraju W lipcu 1939 roku. Uzbrojony został w nie 12 Batalion Pancerny stacjonujący w Łucku. W pierwszych dniach wojny utworzono z części wozów tego batalionu 21 Batalion Czołgów Lekkich. Jego zadaniem była obrona tzw. przedmieścia rumuńskiego. Pod koniec września 34 czołgi R-35 przekroczyły granicę Rumunii. Kilka pozostałych w Łucku wozów wcielono do oddziału pancernego, który wchodził w skład grupy "Dubno". Oddział ten wziął udział w walkach z Niemcami pod Kamionką  Strumlłową i Rosjanami pod Krasnem.

DANE TAKTYCZNO-TECHNICZNE
Załoga - 2 żołnierzy
Uzbrojenie - 1 x 37 mm armata Puteaux
SA 18 (U21) lub SA 38 (L/33) I
1 x 7,5 mm karabin maszynowy MAC 31
Ciążar -9,8 tony
Nacisk na grunt -0,88 kg/cm"
Opancerzenie (w mm) - kadłub przód 30, boki i tył 40, spód i góra 14
wieża: przód 45, boki i tył 40, góra 30.
Wymiary (w mm) - długość 4020, z ogonem 4580, szerokość 1850,
wysokość 2070, prześwit 320
Moc maksymalna silnika Reanult 82 KM przy 2200 obr/min.
Prędkość max po drodze - 20 km/h.
 Zdolność pokonywania przeszkód: wzniesienia do 400, rowy szerokości 180cm, ściany 91 cm, brody 80 cm
Zapas paliwa 170 dm"
Zasięg - po drodze 140 km, w terenie 80 km.


Źródło: Nowa Technika Wojskowa, A. Ulanowski
"Wrzesień 1939 pojazdy Wojska Polskiego barwa i broń" A. Jońca, R. Szubański, J. Tarczyński
STATYSTYKI ODWIEDZIN STRON WWW